We Wrocławiu działa bezpłatny program „OD-ŻYJ” dla kobiet w ciąży oraz rodzin dzieci do 1. roku życia z rozpoznaną wadą rozwojową. Program ma pomóc w okresie między trudną diagnozą a rozpoczęciem dalszego leczenia i rehabilitacji. Obejmuje konsultacje specjalistyczne, wsparcie psychologiczne, fizjoterapię, opiekę położnej lub pielęgniarki oraz pomoc w zaplanowaniu kolejnych etapów opieki.
Z tego artykułu dowiesz się: kto może skorzystać z programu OD-ŻYJ, jak wygląda wsparcie, gdzie odbywa się kwalifikacja i jak zgłosić się do programu we Wrocławiu.
Kto może skorzystać z programu OD-ŻYJ?
Program jest skierowany do mieszkanek Wrocławia znajdujących się w ciąży oraz do rodziców dzieci do 1. roku życia, u których rozpoznano wadę rozwojową. Wsparcie obejmuje również pozostałych członków rodziny, ponieważ trudna diagnoza zwykle wpływa nie tylko na matkę i dziecko.
Udział jest bezpłatny. W 2026 roku program potrwa do listopada i zakłada objęcie pomocą około 170 pacjentów. Według informacji miasta na początku września z programu skorzystało już 70 wrocławskich rodzin, a nabór nadal trwał.
Jaką pomoc zapewnia program?
Najważniejszą zaletą programu jest to, że rodzina nie zostaje z diagnozą sama i nie musi od początku samodzielnie szukać każdego specjalisty osobno. Zakres pomocy jest dobierany do sytuacji konkretnego dziecka i rodziny.
W ramach programu dostępne są m.in.:
spotkanie kwalifikujące do programu,
konsultacje neonatologa,
konsultacje neurologa, kardiologa dziecięcego, chirurga dziecięcego, nefrologa i innych specjalistów zależnie od potrzeb,
indywidualne konsultacje z psychologiem,
grupy wsparcia psychologicznego,
spotkania z pielęgniarką lub położną,
fizjoterapia i wsparcie rehabilitacyjne,
pomoc w koordynacji dalszego leczenia i rehabilitacji.
Program ma więc charakter wielospecjalistyczny. W praktyce jest szczególnie przydatny wtedy, gdy rodzina po wypisie ze szpitala musi szybko odnaleźć się w systemie opieki i zaplanować kolejne konsultacje.
Dlaczego koordynacja opieki jest tak ważna?
Po rozpoznaniu wady rozwojowej dziecka rodzice często otrzymują dużą liczbę informacji jednocześnie. Mogą pojawić się zalecenia konsultacji u kilku specjalistów, kontroli w określonych terminach, rehabilitacji i dalszej diagnostyki.
Jednym z celów programu OD-ŻYJ jest uporządkowanie tej ścieżki. Rodzina otrzymuje wsparcie w przejściu od diagnozy do kolejnych etapów leczenia, zamiast pozostawać z samą listą skierowań i zaleceń.
Wsparcie psychologiczne dla całej rodziny
Diagnoza wady rozwojowej w czasie ciąży albo krótko po porodzie może wiązać się z silnym stresem, lękiem i poczuciem niepewności. Dlatego program obejmuje nie tylko pomoc medyczną dla dziecka, lecz również wsparcie psychologiczne dla rodziców.
Dostępne są indywidualne konsultacje i grupy wsparcia. Pomoc może dotyczyć m.in. radzenia sobie z emocjami po diagnozie, komunikacji w rodzinie oraz przygotowania do kolejnych etapów leczenia dziecka.
Do programu można zgłosić się jeszcze przed porodem. Dzięki temu rodzina może wcześniej uzyskać wsparcie i przygotować się do opieki nad dzieckiem po narodzinach.
Jeżeli nieprawidłowość została zauważona podczas badań prenatalnych, lekarz prowadzący może wskazać dalszą diagnostykę i odpowiednie ośrodki. O tym, jak obecnie wyglądają refundowane badania prenatalne, piszemy również w poradniku badania prenatalne na NFZ we Wrocławiu.
Gdzie zgłosić się do programu OD-ŻYJ?
W 2026 roku program realizują m.in. dwa wrocławskie szpitale.
Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. Jana Mikulicza-Radeckiego
Adres: ul. Borowska 213, Klinika Neonatologii, budynek A, IV piętro.
telefon: 885 834 807,
kontakt telefoniczny: poniedziałek–piątek, godz. 7:00–14:00,
e-mail: odzyj@usk.wroc.pl.
Szpital Specjalistyczny im. A. Falkiewicza
Adres: ul. Warszawska 2 we Wrocławiu.
telefon: 667 977 736,
kontakt telefoniczny: poniedziałek–piątek, godz. 8:00–14:00,
e-mail: odzyj@falkiewicza.pl.
Miasto wskazuje również KARDIO-Med Wrocław przy ul. Zwycięskiej 32A/1A jako jednego z realizatorów części świadczeń programu.
Jak długo czeka się na kwalifikację?
Według aktualnych informacji miasta oczekiwanie na kwalifikację do programu wynosi około tygodnia. Warto jednak zgłosić się możliwie szybko po otrzymaniu diagnozy, ponieważ liczba miejsc jest ograniczona, a program w obecnej edycji trwa do listopada 2026 roku.
Czy potrzebne jest skierowanie?
Do pierwszego kontaktu z realizatorem nie trzeba czekać na skompletowanie całej dokumentacji medycznej. Najlepiej zadzwonić lub napisać i zapytać o zasady kwalifikacji w konkretnej sytuacji.
Na spotkanie warto zabrać dokumentację dotyczącą ciąży lub dziecka: wyniki badań prenatalnych, wypisy ze szpitala, opisy badań obrazowych, konsultacje specjalistyczne i dotychczasowe zalecenia. Dzięki temu zespół będzie mógł szybciej ocenić potrzeby rodziny.
Program jako pomost między diagnozą a dalszym leczeniem
OD-ŻYJ nie zastępuje specjalistycznego leczenia szpitalnego ani rehabilitacji prowadzonej później w ramach innych świadczeń. Jego rolą jest przede wszystkim zapewnienie rodzinie wsparcia w najbardziej chaotycznym okresie: po otrzymaniu diagnozy i przed uporządkowaniem stałej opieki.
To rozwiązanie może mieć szczególne znaczenie dla rodzin, które po raz pierwszy stykają się z opieką wielospecjalistyczną i nie wiedzą, od którego lekarza, poradni czy formy rehabilitacji zacząć.
